Nằm ẩn mình trong dãy núi Tam Điệp hùng vĩ, thuộc địa phận xã Nga Thiện, huyện Nga Sơn, tỉnh Thanh Hóa, Động Từ Thức (hay còn được người dân địa phương gọi là động Bích Đào) từ lâu đã trở thành một điểm đến không thể bỏ qua đối với những ai yêu thích du lịch khám phá và văn hóa tâm linh. Không chỉ sở hữu hệ thống hang động đá vôi với vô vàn nhũ đá kỳ ảo được kiến tạo qua hàng triệu năm, nơi đây còn gắn liền với một trong những câu chuyện cổ tích lãng mạn và bi ai nhất của văn học dân gian Việt Nam: truyền thuyết Từ Thức gặp tiên. Bước chân vào Động Từ Thức, du khách như lạc vào một thế giới hoàn toàn khác, nơi ranh giới giữa cõi trần và chốn bồng lai tiên cảnh dường như bị xóa nhòa. Bài viết này sẽ chia sẻ những kinh nghiệm chi tiết nhất để bạn có một chuyến khám phá Động Từ Thức thật trọn vẹn và ý nghĩa.
1. Vang vọng truyền thuyết Từ Thức gặp nàng tiên Giáng Hương
Sức hấp dẫn lớn nhất của Động Từ Thức không chỉ đến từ vẻ đẹp tự nhiên mà còn từ câu chuyện tình đầy chất thơ được lưu truyền qua nhiều thế hệ. Tương truyền, vào đời vua Trần Duệ Tông, có một vị quan tri huyện tên là Từ Thức, quê ở Hòa Phong (Thanh Hóa). Ông là người thanh liêm, yêu thiên nhiên, thích ngao du sơn thủy và ngâm thơ, vịnh nguyệt. Trong một lần đi chơi hội hoa mẫu đơn ở chùa Tiên (thuộc huyện Tiên Du, Bắc Ninh ngày nay), ông đã ra tay cứu giúp một thiếu nữ vô tình làm gãy cành hoa mẫu đơn quý, bị các nhà sư bắt đền. Cô gái ấy chính là Giáng Hương – một tiên nữ giáng trần.
Sau này, vì chán cảnh quan trường bon chen, Từ Thức treo ấn từ quan, lui về quê nhà sống cuộc đời tự tại. Một ngày nọ, khi dạo bước qua cửa biển Thần Phù (Nga Sơn), ông phát hiện ra một hang động tuyệt đẹp với cảnh sắc như cõi tiên. Bước vào trong, ông ngỡ ngàng khi gặp lại Giáng Hương. Để tạ ơn cứu mạng năm xưa, nàng đã kết duyên cùng Từ Thức và họ có những tháng ngày hạnh phúc chốn non tiên. Tuy nhiên, dù ở chốn bồng lai, Từ Thức vẫn khôn nguôi nỗi nhớ quê nhà. Ông xin Giáng Hương cho phép được về thăm trần thế. Nàng gạt nước mắt tiễn chồng, trao cho ông một cỗ xe ngựa và một bức thư phong kín. Về đến quê, Từ Thức đau xót nhận ra thời gian ở cõi tiên trôi qua quá khác biệt, một năm trên tiên giới bằng hàng trăm năm dưới phàm trần. Cảnh cũ người xưa không còn, ông tuyệt vọng mở thư của Giáng Hương, trong đó có dòng chữ “Kết duyên trên tiên giới, nay đã lỡ làng”. Từ Thức lên xe ngựa đi về phía núi Thần Phù rồi biến mất, để lại câu chuyện tình bất hủ ngàn đời.
2. Đường đến Động Từ Thức và thời điểm lý tưởng để tham quan
Động Từ Thức nằm cách trung tâm thành phố Thanh Hóa khoảng 50km và cách thị trấn Nga Sơn khoảng 15km. Đường đi khá thuận tiện, được trải nhựa phẳng phiu, phù hợp với mọi loại phương tiện từ ô tô đến xe máy.
Hướng dẫn di chuyển: Nếu bạn đi từ Hà Nội, có thể chạy dọc theo quốc lộ 1A đến địa phận thị xã Bỉm Sơn, sau đó rẽ vào quốc lộ 217, đi tiếp đến thị trấn Nga Sơn. Từ thị trấn, bạn đi theo tỉnh lộ 508, qua xã Nga Điền, Nga Thiện là sẽ thấy biển chỉ dẫn vào Động Từ Thức. Xung quanh khu vực động có bãi đỗ xe rộng rãi, an toàn.
Thời điểm lý tưởng: Bạn có thể đến thăm Động Từ Thức vào bất kỳ thời điểm nào trong năm. Tuy nhiên, mùa xuân (khoảng tháng 2 đến tháng 4) và mùa thu (tháng 9 đến tháng 11) là khoảng thời gian đẹp nhất. Lúc này, thời tiết mát mẻ, khô ráo, rất thích hợp cho việc leo bậc đá và khám phá bên trong hang. Nếu đi vào mùa hè, không khí trong động cũng rất mát mẻ, là nơi tránh nóng lý tưởng.
3. Khám phá vẻ đẹp kỳ vĩ và huyền ảo bên trong Động Từ Thức
Để bước vào Động Từ Thức, du khách sẽ phải leo bộ qua hơn 100 bậc đá uốn lượn dưới tán lá rừng xanh mát. Ngay từ lối vào, bạn sẽ cảm nhận được sự tách biệt với thế giới bên ngoài, không khí trở nên trong lành và yên tĩnh đến lạ.
3.1. Dấu tích thi ca bên ngoài cửa động
Trước khi bước vào trong, hãy nán lại một chút trước cửa động để chiêm ngưỡng những vần thơ được khắc tạc trên vách đá. Tương truyền, vua Lê Thánh Tông trong một lần đi kinh lý qua đây, say đắm trước cảnh sắc thiên nhiên và xúc động trước câu chuyện tình Từ Thức, đã ngự bút đề tặng một bài thơ chữ Hán ngợi ca vẻ đẹp của động Bích Đào. Trải qua hàng thế kỷ, những nét chữ vẫn còn in hằn trên vách đá như một minh chứng cho giá trị văn hóa, lịch sử của địa danh này.
3.2. Không gian huyền bí của hệ thống nhũ đá
Hang động bao gồm hai phần chính là động ngoài và động trong. Vừa bước qua cửa động, một không gian rộng lớn, sâu thẳm mở ra trước mắt. Sự kiến tạo của thiên nhiên trong suốt hàng triệu năm qua quá trình phong hóa đá vôi đã tạo ra muôn vàn nhũ đá, măng đá với đủ mọi hình thù độc đáo. Dưới ánh sáng mờ ảo, những khối đá này lấp lánh như được dát vàng, dát bạc.
Nhờ trí tưởng tượng phong phú và niềm tin vào truyền thuyết, người dân địa phương đã đặt tên cho các khối nhũ đá gắn liền với cuộc sống cõi tiên của Từ Thức. Bạn sẽ dễ dàng nhận ra hình ảnh “đụn gạo”, “kho tiền”, “mâm cỗ tiên”, “cây vàng”, “cây bạc”… Tất cả hiện lên vô cùng sống động. Đặc biệt, có những khối đá khi gõ nhẹ vào sẽ phát ra những âm thanh trầm bổng, trong trẻo như tiếng chuông, tiếng khánh, tạo nên một bản nhạc giao hưởng của tự nhiên giữa chốn tĩnh mịch.
3.3. Lần theo những dấu tích của chuyện tình năm xưa
Càng đi sâu vào trong động, không gian càng trở nên huyền bí. Nơi đây được cho là chốn sinh hoạt của Từ Thức và nàng Giáng Hương. Du khách có thể chiêm ngưỡng “phòng tắm tiên” – một hồ nước nhỏ trong vắt, tĩnh lặng, hay “bàn cờ tiên” với những khối đá xếp ngay ngắn. Đặc biệt, có một khối nhũ đá rủ xuống trông rất mềm mại, được ví như chiếc áo choàng của nàng tiên Giáng Hương để lại. Cuối hang động có một khe hẹp được gọi là “đường lên trời” và một vực sâu hun hút được gọi là “đường xuống âm phủ”. Tất cả những chi tiết ấy kết hợp cùng những câu chuyện kể của người hướng dẫn viên địa phương sẽ đưa bạn hoàn toàn chìm đắm vào không gian của thần thoại.
4. Kinh nghiệm và lưu ý quan trọng khi tham quan Động Từ Thức
Để có một chuyến đi an toàn và thoải mái, bạn nên ghi nhớ một số kinh nghiệm sau:
- Trang phục: Đường lên động có nhiều bậc thang và nền hang động có thể ẩm ướt, trơn trượt do nước nhỏ giọt từ trên trần hang. Vì vậy, bạn bắt buộc phải mang giày thể thao hoặc giày bệt có độ bám tốt. Nên mặc quần áo gọn gàng, mang theo một chiếc áo khoác nhẹ vì nhiệt độ trong hang khá mát mẻ so với bên ngoài.
- Chuẩn bị đồ dùng: Bạn nên mang theo một chai nước nhỏ, mũ nón (nếu đi vào mùa nắng). Dù trong động đã có hệ thống đèn chiếu sáng, nhưng một chiếc đèn pin nhỏ cũng rất hữu ích để bạn soi kỹ hơn những chi tiết nhũ đá tuyệt đẹp ở các ngóc ngách.
- Bảo vệ cảnh quan: Tuyệt đối không bẻ nhũ đá, không viết vẽ bậy lên vách hang. Việc bảo tồn những kỳ quan này là trách nhiệm của mỗi du khách để giữ gìn vẻ đẹp nguyên sơ cho thế hệ sau.
- Kết hợp ẩm thực: Sau khi tham quan Động Từ Thức, đừng quên ghé qua các nhà hàng ở trung tâm huyện Nga Sơn (cách đó không xa) để thưởng thức món gỏi cá nhệch và dê ủ trấu trứ danh. Đây chắc chắn sẽ là cách tuyệt vời để nạp lại năng lượng sau hành trình khám phá.
Tổng kết
Động Từ Thức không chỉ là một danh lam thắng cảnh với vẻ đẹp tự nhiên kỳ vĩ mà còn là một di sản văn hóa tinh thần vô giá của vùng đất Nga Sơn, Thanh Hóa. Đến đây, bạn không chỉ được mãn nhãn với những tuyệt tác nhũ đá lấp lánh mà còn được thả hồn vào câu chuyện tình lãng mạn vượt thời gian. Nếu có dịp về thăm Thanh Hóa, đừng bỏ lỡ cơ hội một lần đặt chân đến chốn bồng lai tiên cảnh giữa đời thực này nhé!
Để lại một bình luận